Overige nieuws

de cliënt als spiegel van je eigen leerpunten

door: Britt van Mensvoort

De zomer loopt op zijn einde en het is weer tijd om met hernieuwde energie aan de slag te gaan. Huidzorg is een prachtig vak, dat tegelijkertijd ook best wat van jou als persoon vraagt. Misschien de laatste jaren wel meer dan voorheen. De zorg is aan het veranderen, dat merken we allemaal. Er is steeds minder behandeltijd en er moet aardig wat geadministreerd worden. Hoe zorg je dat je die frisse opgeladen energie vasthoudt? Hoe blijf je plezier houden in je werk? Oftewel: hoe ben en blijf je een bevlogen huidprofessional?

figuur 1Een vak met hoofd, hart en handen
Huidzorg is een vak met hoofd, hart en handen. Wat betekent dat eigenlijk? Tijdens je studie en loopbaan heb je een enorme hoeveelheid kennis opgedaan (hoofd). Dit gaat van achtergrondkennis over het menselijk lichaam en de huid tot kennis van methodieken en protocollen. Deze kennis is niets zonder je handelen (hand zit al in het woord: ‘hand-elen’). Je past je kennis toe in jouw handelen en hebt jezelf een heel aantal vaardigheden eigen gemaakt. Zowel technisch als communicatief. Je hoofd en je handen zijn als huidprofessional echter niets zonder je hart. Dat wisten de oude Grieken al. Het woord ‘therapie’ komt van het oud-Griekse woord ‘Therapeia’. Dit betekent: ‘Het geven van zorg en aandacht aan een ander door te pogen naast of met die ander te staan. (1)’ Daar zitten wat interessante gegevens in. Laten we dat eens onder de loep nemen.
‘Het geven van zorg en aandacht’, iemand echt zien en horen: dat doe je vanuit je hart. Je hebt waarschijnlijk voor een zorgberoep gekozen, omdat je passie hebt voor het zorgen voor anderen.
Dan het volgende: ‘Je poogt naast of met die ander te staan’. Daar komen begrippen als ‘compassie’ en ‘empathie’ om de hoek kijken. Zonder compassie en empathie is er geen relatie. Dit zijn zaken die je niet leert op school, maar die van nature in een bepaalde mate bij je zijn ontwikkeld. Het ‘pogen’ in de oud-Griekse definitie is eveneens veelzeggend. Je doet als zorgverlener je uiterste best om met of naast de cliënt te gaan staan, maar het helemaal begrijpen zul je niet doen. Dit komt doordat je door jouw bril naar de situatie kijkt en niet door die van de cliënt. De cliënt komt met een bagage van jarenlange ervaringen bij je, waar je een glimp van mee krijgt. Het is goed om je hier bewust van te zijn. Blijf vragen stellen en blijf luisteren zodat je ‘zo dicht mogelijk langs elkaar heen praat’. Luister om te begrijpen, niet om te reageren. Het valt op dat er in deze definitie van therapie niets te vinden is over ‘het genezen van een zieke’, wat later leidend is geworden in de zorg.

Lees het hele artikel in NTVH editie 9, september 2018